VIII CONGRESSU REGIONALI

ANDALAS DE DISCUSSIONI PO SU DIBATTITU

Casteddu 23 e 24 maiu 2001
"Hotel Mediterraneo" - Bia Armando Diaz

Sa CISL sarda est unu sindacau populari. Est un'associazioni chi rappresentat is traballadoris e is categorias prus debilis, tutelat is derettus de sa persona e de sa familia, est parti attiva de s'identidadi de su populu sardu in totus is manifestazionis puliticas, istituzionalis, culturalis, socialis e comunitarias. Fait de totu po consighiri in sa sociedadi sa giustizia, sa libertadi, is derettus de totus.

Su "Pattu de is Sardus" est sa proposta de sa Cisl sarda po costituiri una Regioni noa, aundi totus is territorius suus tengant dignidadi che pari, ruolu e rappresentanzia, e aundi totus podint risiediri e biviri cun is proprias opportunidadis, siat in su traballu, siat in s'affirmazioni de dognunu de issus.

Sa Sardigna est de is Sardu e est un'isula italiana. Pigat parti attiva e deretta a su processu de coesioni sociali e pulitica de s'Unioni Europea e a is decisionis e a is scioberus po bogai a pillu ugualis opportunidadis de sviluppu e de distribuzioni de sa ricchesa in totus is regionis e po eliminai is distaccus de calisisiat origini e calidadi reconoscendu e valorizzendu is diversidadis etnicas, storicas e culturalis.

Su sviluppu e su traballu sunt is obiettivus prus importantis po sa Sardigna. Po custu fattu est necessaria una cumpetitividadi prus manna de totu su sistema regionali, una crescida de sa ricchesa, e una mellus distribuzioni in mesu de sa genti. Propriu po cussu est fundamentali: una migliorìa de sa scola e de sa formazioni; una reza de trasportus e sa continuidadi territoriali; is tecnologias e su sistema de telecomunicazionis; sa regorta de is aquas e sa distribuzioni; sa produzioni e su cunsumu de s'energia; sa gestioni de is creditus bancarius e su modu po ddoi arribai. Sa difesa de su patrimoniu produttivu e professionali esistenti est sa cundizioni po una crescida ulteriori de sa ricchesa collettiva. S'Intesa Istituzionali de Programma intre sa Giunta Regionali e su Guvernu, su Pianu nou de Rinascida, is risorsas de su Quadru Comunitariu de Sustegnu 2000/2006 sunt is opportunidadis de no si lassai fuiri e de valorizai cun unidadi e cunsensu puliticu, sociali e istituzionali.

Sa Sardigna puntat asuba de su federalismu, po si organizai a s'internu segundis sa voluntadi propria e tenendi contu de specificus bisongius istituzionalis, economicus, storicus e socialis. In su propriu tempus e modu, pigat parti a sa riforma de su Stadu cun is specialidadis e is diversidadis chi s'agatat.

Sa Carta Statutaria de sa Sardigna e s'Assemblea Costituenti sunt is fundamentus po conosciri, cundividiri e poniri in pratica sa voluntadi noa de su populu sardu.

Su sviluppu e su traballu tenit abbisongiu de leis noas e de riformas chi andint infatu a is dinamicas nazionalis e internazionalis, a is necessidadis de is traballadoris e de is comunidadis de sa Sardigna. Serbit duncas chi cumenzit una stasoni de riformas po cunsentiri in tempus curzus una programmazioni chi punnit:

  • a sa crescida de is risorsas umanas;
  • a sa solidariedadi e a s'integrazioni sociali;
  • a is puliticas a favori de is impresas;
  • a su sviluppu locali;
  • a su protagonismu de su parternariau sociali;
  • a s'integrazioni de is istrumentus de sa programmazioni cuntrattada.

Sa conoscenzia, sa scienzia, sa ricerca benint in primu logu po sa crescida individuali e po cunsighiri is derettus de cittadinanzia, ma sunt indispensabilis puru po sa cumpetitividadi, po su traballu e su sviluppu, po s'alimentazioni e po sa saludi. Sa scienzia e sa ricerca sunt attividadis liberas e autonomas. Sa Sardigna est interessada meda a su sviluppu insoru proponendisì comente terra aberta e reccumandada chi spronat sa ricerca, aggiudat sa scienzia, ponendusì s'obiettivu de su sviluppu sustenibili e su principiu de precauzioni in su risolvimentu de is problemas abertus, asubetotu in su campu de is biotecnologias, de s'ambienti e de su clima.

Sa comunicazioni e s'informazioni rappresentant po sa Sardigna un'opportunidadi e un'obiettivu. In custa direzioni s'attenzioni e is interventus de sa Regioni, po cant'est de cumpetenzia sua, de su Stadu, de s'imprendidoria privada, riguardant prima de totu is potenzialidadis de is tecnologias applicadas a sa comunicazioni e a s'informazioni, s'importanzia insoru in s'ammodernamentu de su sistema territoriali regionali, su pesu insoru in s'attuazioni giusta e in sa pratica de is derettus de cittadinanzia, s'influenzia in s'eserciziu de sa democrazia etotu.

In linia generali, in Sardigna puru, su cabizzali intre sa rappresentanzia sociali de is interessus e sa mediazioni e rappresentanzia pulitica est, su prus de is bortas, pagu stabili, calincuna borta casi no esistit. Custa pagu stabilidadi, mancai in s'autonomia de su ruolu sindacali e de sa funzioni pulitica, est su fruttu hoi de sa bisura de sa fasi de passaggiu. Sa cuncertazioni, sa democrazia economica e de cuntrattu hant spintu su sindacau a "gherrai" fisciu cun su sistema de is partidus. Su chi toccat a nai e a precisai est chi sa cumplessidadi de is problemas de sa sociedadi, de s'economia e de is istituzionis, tenit necessidadi po podiri essiri risolvius, de s'aggiudu de sa cuncertazioni e de su cunsensu de is partis socialis.

Sa Regioni Sardigna depit pricurai de agatai is pianus utilis a programmai e attuai is puliticas sociu/assistenzialis/sanitarias. datu chi, su stai beni, comente personas e is mesu a sa sociedadi, cumportat s'adozioni de puliticas adeguadas de inclusioni e de prevenzioni po totus is cittadinus, in particulari po is anzianus, is diabilis, e chini est prus debili socialmenti e refudau.

Is difficultadis de sa Sardigna, in sa costera politica, sociali, culturali e istituzionali, depint essiri affrontadas incricchendi su cunfrontu cun su Guvernu, cun s'Unioni Europea e cun totus is suggettus esternus, ma cund unu cunfrontu internu a is Sardus. Occurrit, po nai, chi in is cumportamentus de is suggettus pubblicus e de cussus privaus, de is suggettus collettivus comente de cussus individualis, bengant a pillu modus de essiri e modus de fai orientaus a sa responsabilidadi, a sa legalidadi e a su manera prus curza e segura po arribai a su scopu.

Sa Cisl adattat s'organizzazioni sua a is cambiamentus in attu in sa sociedadi, in su mercau de su traballu, in s'economia e in is istituzionis. A su propriu modu e tempus, spingit po s'evoluzioni insoru. Sa proprosta pulitica e sa rappresentanzia de is in-teressus orientat e decidit sa vida democratica interna, is istrutturas organizzativas e de rappresentanzia, is regulas e s'applicazioni de su statutu. Sa Cisl sarda creit beni chi su federalismu internu, su pigai po bonus is principius de sussidiariedadi e de solidarieda-di, pozzant rappresentai unu terrenu de cunfrontu unitariu po sighiri ancora in sa bia de sa riforma organizzativa de sa Cisl. Finzas po custu, si proponit a sa Cunfederazioni de torrai a pigai in manus e de affortiai su "Pattu de Solidariedadi" firmau in su 1987 de parti de sa Segreteria Cunfederali e de sa Segreteria de sa USR. Sa Cisl sarda indi-viduat in s'attividadi integrada de is servizius a is sozzus, e in sa programmazioni e ge-stioni unitaria de is servizius, una de is formas prus importantis po difendiri su redditu e su poderi de compora salariali e familiari. In su progettu organizzativu e de rappre-sentanzia de sa Cisl sarda, is aturus capitulus fundamentalis sunt:

  • sa rappresentanzia noa de interessus e s'individuazioni de formas organizzativas e statutarias po su traballu chi cambiat;
  • sa formazioni de basi e sa pulitica de is quadrus po is dirigentis nous;
  • is puliticas de su proselitismu;
  • su ruolu de is rappresentanzias de basi e de is Rappresentazias Sindacalis Unutarias;
  • s'alliggerimentu de is strutturas e sa professionalizzazioni insoru in cantidadi e in calidadi;
  • is Legas e is Unionis Comunalis pigaus comente strumentu po presidiai su territoriu e po rappresentai is interessus.

Sa Cisl sarda in prus creit chi siat importanti po rafforzai ancora s'organizzazioni in is annus beniderus unu poniri in mesu de prus is giovunus, is feminas, is immigraus, is consumadoris. In custa direzioni si proponit de potenziai is strutturas de riferimentu e sa costituzioni de s'Anolf regionali. Po cantu spettat a su Coordinamentu feminili, in su poniri in rilievu s'attividadi chi est stetia fatta in su duamilla e su ruolo chi hat assumiu siat in sa costera de sa pulitica, siat in cussa de su proselitismu. Si cunfirma s'importanzia de su Ial puru in is puliticas de sa formazioni professionali, de su Sicet po sa difesa de chini bivit in domus de pasoni e sa pulitica de su territoriu, de s'Etzi po s'organizzazioni de su tempus liberu. Po cantu spettat su Cenasca, sa fasi congressuali hat a permittiri de acabai sa riflessioni asuba de sa preparazioni de unu progettu de rilanciu. Po cantu importat, in urtimu, su padronau Inas, si ponit in luxi cantu siat centrali e integrau in su sistema de is servizius e su ruolu nou chi hat a depiri assumiri in forza a sa lei de riforma de is padronaus e de s'assistenzia.